|
|
 |
TBB MESLEK KURALLARI |
 |
New Page 1
Mesleğin düzen ve
geleneklerini korumak, yasaların avukatlara tanıdığı hakların gerçekleşmesi ve
yüklediği görevleri tam ve şerefli bir şekilde yerine getirmek amacıyla “meslek
kuralları” oluşturulmuştur.
Meslek Kurallarının bir kısmı Avukatlık Yasasında vardır. Bir bölüm meslek
kuralları ise Türkiye Barolar Birliğince hazırlanmış ve 8-9 Ocak 1971 tarihinde
Adana’da yapılan IV. Olağan Genel Kurul toplantısında kabul edilmiştir.
50 maddeden ibaret meslek kuralları, TBB Bülteninin 26 Ocak 1971 tarihli 5. sayısında
yayınlanarak yürürlüğe girmiştir. 20 ve 27. maddeler, daha sonraki yıllarda
değişikliğe uğrayarak bugünkü şeklini almıştır.
Avukatlık Yasasının 134. maddesi, meslek düzen ve geleneklerine uymayanlar hakkında
disiplin cezaları uygulanmasını öngörmektedir. Avukatlık Yasası Yönetmeliğinin
81. maddesinde de aynı nitelikte bir hüküm bulunmaktadır.
Avukatlık Yasasının 135. maddesinde disiplin cezaları:
Uyarma, kınama, para cezası, işten çıkarma, meslekten çıkarma olarak
sayılmıştır. Demek oluyor ki meslek düzen ve geleneklerine (yani meslek kurallarına)
uymama hali, yukarıda sıralanan disiplin cezalarının verilmesine neden olabilecektir.
Bu nedenle, avukatlık mesleğini yapanların, Avukatlık yasa ve yönetmeliklerinin yanı
sıra, meslek kurallarını da bilmeleri gerekmektedir.
Avukatların, meslek kurallarına uygun davranmalarını sağlama görevi Barolara
verilmiştir (Av. Y. M.95/1).
Halen Yürürlükte olan Meslek Kuralları aşağıda verilmiştir :
l- GENEL KURALLAR
Türk avukatları Baroların ve Türkiye Barolar Birliğinin bağımsızlığı gereğine
inanmışlar ve bu konuda kendilerine gerek kişi, gerek kuruluş olarak düşen
görevleri başarma kararına varmışlardır.
Mesleki çalışmasında avukat bağımsızlığını korur; bu bağımsızlığını
zedeleyecek iş kabulünden kaçınır.
Avukat mesleki çalışmasını kamunun inancını ve mesleğe güvenini sağlayacak
biçimde ve tam bir sadakatle yürütür.
Avukat mesleğin itibarını zedeleyecek her türlü tutum ve davranıştan kaçınmak
zorundadır. Avukat özel yaşantısında da buna özen göstermekle yükümlüdür.
Avukat yazarken de, konuşurken de düşüncelerini olgun ve nesnel bir biçimde
açıklamalıdır. Mesleki çalışmasında hukukla ve yasalarla ilgisiz açıklamalardan
kaçınmalıdır.
Avukat iddia ve savunmasının hukuki yönü ile ilgilidir. Taraflar arasında
anlaşmazlığın doğurduğu düşmanlıkların dışında kalmalıdır.
Avukat salt ün kazandırmaya yönelen her türlü gereksiz davranıştan titizlikle
kaçınmalıdır.
Avukat, yalnız adres değişikliğini reklam niteliğini taşımayacak biçimde ilan
yoluyla duyurabilir.
Avukatın başlıklı kağıtları, kartvizitleri, büro levhaları reklam niteliğini
taşıyabilecek aşırılıkta olamaz.
Avukat telefon rehberinde meslekler kısmında adres yazdırabilir. Bunun dışında
farklı büyüklükteki harflere ya da ilan niteliğinde yazılara yer verdiremez.
Ortak büro avukatları, büronun reklam aracı olmamasına, hukuk bürosu niteliğinin
yitirilmemesine dikkat ederler.
Avukat kendisine iş sağlama niteliğindeki her davranıştan çekinir.
Avukat, yasal olarak bulunduğu başkaca mevkii ve olanakların mesleki çalışmalarına
etkili olmamasına dikkat eder. Avukat mesleki çalışması dışında kişisel
anlaşmazlıklarda avukatlık sıfatının özelliklerinden yararlanamaz.
Avukat, aynı dava içinde birbirine karşıt isteklerde bulunamaz.
Avukat, Türkiye Barolar Birliğince kabul olunan mesleki dayanışma ve düzen
gereklerine uygun davranmak zorundadır.
Avukat, bürosunun görevin vakarına uygun biçimde tutulması için çaba gösterir.
Uzunca bir süre bürosundan uzak kalmak zorunda bulunan avukat, işlerine bakacak,
müvekkillerini kabul edecek meslektaşının adını Barosuna bildirir.
Avukat, meslek kuruluşunca verilen görevleri haklı nedenler dışında kabul etmek
zorundadır.
Mesleki çalışmasından ötürü aleyhine açılan dava dilekçesinin bir örneğini
avukat Barosuna verir. Baronun hukuki anlaşmazlıklardaki arabuluculuk teklifini kabul
etmek zorundadır.
Avukat kendisiyle ilgili her türlü belgeyi Baro’da görmek hakkına sahiptir.
II. YARGI ORGANLARIYLA VE ADLİ MERCİLERLE İLİŞKİLER
Yargıç ve savcılarla ilişkilerinde avukat hizmetin özelliklerinden gelen ölçütlere
uygun davranmak zorundadır. Bu ilişkilerde karşılıklı saygı esastır.
Avukat daha önce yargıç ve savcı ya da hakem ya da başkaca resmi bir sıfatla
incelediği işte görev alamaz.
Yargıç ve savcı ile hısımlık ya da evlilikten gelen engelleri gösteren yasa
hükmünde yazılı derece dışında kalan hısımlar ve başkaca yakınlarında avukat,
meslek onuruna en uygun biçimde takdirini kullanır.
(Türkiye Barolar Birliğinin 27-28 Mayıs 1989 tarihinde Giresun’da yapılan XX.
Olağan Genel Kurulu kararıyla değişik metin)
Avukatlar ve avukat stajyerleri, mesleğe yakışır bir kılık ve kıyafetle başları
açık olarak mahkemelerde görev yaparlar. Duruşmalara, Türkiye Barolar Birliğince
şekli saptanmış cübbe ile ve temiz bir kıyafetle çıkarlar. Erkek avukatlar iklim ve
mevsim koşullarının elverdiği ölçüde kravat takarlar.
Avukat duruşmayı terk edemez. Ancak kişisel ya da meslek onurunun zorunlu kıldığı
durumlarda duruşmadan ayrılabilir. Bu durumda avukat derhal Baroya bilgi verir.
Avukat savunma için zorunlu olmadıkça davanın uzaması sonucuna varacak isteklerden
kaçınır.
Yargıcın reddi, savcıların ve başkaca adalet görevlilerinin reddi ve şikayet
edilmesi konusunda ve genellikle konuşmalarında ve yazılarında avukat konunun
gerektirdiği gerekçeleri amacı aşmayacak biçimde açıklar.
Red ya da yakınma dilekçelerinin bir örneğini Baroya verir.
Avukat ileride tanık olarak dinlenecek kimselerden istisnai olarak bazı konuları
öğrenmek zorunda kalmış olursa, bu kişileri etkilemiş olma şüphesi altına
düşmekten kaçınmalıdır. Avukat tanıklara önerilerde bulunamaz, nasıl hareket
edecekleri hakkında talimat veremez.
Avukat mahkeme kalemlerinde, icra dairelerinde ve her türlü mercilerde çalışan
görevlilerle olan ilişkilerinde meslek onuruna ve ağırbaşlılığına uygun tutum ve
davranışlarını korur.
III. MESLEKTAŞLAR ARASI DAYANIŞMA VE İLİŞKİLER
Hiçbir avukat, bir meslektaşının mesleki tutum ve davranışları hakkında
düşüncelerini kamuoyuna açıklayamaz. Bu yoldaki şikayetlerin mercii yalnız
Barolardır.
Hiçbir avukat, herhangi bir meslektaşı özellikle hasım vekili meslektaşı hakkında
küçük düşürücü nitelikte kişisel görüşlerini ve düşüncelerini açıkça
belirtemez.
Bir avukat başka bir avukata karşı asil ya da vekil sıfatıyla takip edeceği davayı
kendi Barosuna bir yazı ile bildirir. (*)
Bu kural, bilgi verme yükümlülüğü ile bağlı olarak Baroların ve Türkiye Barolar
Birliğinin, üçüncü kişiler aleyhine ya da üçüncü kişilerin Barolar ve TBB
aleyhine açacağı davalar için de geçerlidir. (*)
Bir başka Baro bölgesinde ilk kez bir davaya giden avukat o yer Baro başkanına nezaket
ziyaretinde bulunmaya gayret eder.
Bir meslektaşının ölümü ya da başkaca nedenlerle Baro başkanlığınca
görevlendirilen avukat, kabul edilebilir bir neden göstermeksizin bu görevi reddedemez.
Mesleki çalışmada, avukatlar arasında usule ilişkin işlemlerde ve dosya
incelemelerinde dayanışma gereği sayılabilecek yardımlar ve kolaylıkları
esirgemezler.
Duruşmaya geç kaldığı için hakkında gıyap kararı alınan avukat hemen gelmişse,
diğer taraf vekili olan avukat gıyap kararının kaldırılmasını ya da
düzeltilmesini istemek zorundadır.
Bir başka yerdeki duruşmasına mazereti nedeniyle gidemeyen avukat, karşı taraf
avukatı bir başka yerden geliyorsa mazeretini önceden meslektaşına bildirmelidir.
Avukatlar arasında “özeldir” kaydı taşıyan yazışmalar, yazanın rızası
olmadan açıklanamaz.
Avukat, hasım tarafın ancak avukatı ile görüşebilir. Hasım tarafın avukatı yok
ise, avukatın hasım tarafla teması zorunlu sınırlar içinde kalır. Hasım tarafla
her temasından sonra avukat, müvekkiline bilgi verir.
Avukat, dava türü ve usulü ne olursa olsun, mahkemeye verdiği dilekçe ve önemli
belgelerin bir örneğini (-istemese de-) karşı taraf vekili meslektaşına verir.
Yanına stajyer avukat almayı kabul eden avukat, stajyerin iyi yetişmesi için gerekli
dikkati ve ilgiyi gösterir ve olanaklarını hazırlar.
IV. İŞ SAHİPLERİYLE İLİŞKİLER
Avukat müvekkiline davanın sonucu ile ilgili hukuki görüşünü açıklayabilir.
Fakat, bunun bir güvence olmadığını özellikle belirtir.
Avukat aynı davada birinin savunması, öbürünün savunmasına zarar verebilecek
durumda olan iki kişinin birden vekaletini kabul edemez.
Bir anlaşmazlıkta taraflardan birine hukuki yardımda bulunan avukat, yararı çatışan
kimseleri temsil etmemek kuralı ile bağlıdır.
Avukat meslek sırrı ile bağlıdır.
Tanıklıktan çekinmede bu ölçüyü esas tutar. Avukat davasını almadığı
kimselerin başvurması nedeniyle öğrendiği bilgileri de sır sayar. Avukatlık
sırrının tutulması süresizdir. Meslekten ayrılmak bu yükümlülüğü kaldırmaz.
Avukat, yardımcılarının, stajyerlerinin ve çalıştırdığı kimselerin de meslek
sırrına aykırı davranışlarını engelleyecek önlemleri alır.
Avukat kendisine teklif edilen işi gerekçe göstermeden reddedebilir. Takdirine esas
olan nedenleri açıklamak zorunda bırakılamaz.
Avukat, zamanının ve yeteneklerinin erişemediği bir işi kabul edemez.
Avukat davayı almaktan ve kovuşturmaktan çekinme hakkını müvekkiline zarar
vermeyecek biçimde kullanmaya dikkat edecektir.
İş sahibi anlaşmayı yaptığı avukattan sonra, ikinci bir avukata vekalet vermek
isterse ikinci avukat işi kabul etmeden önce ilk vekalet verilen avukata yazıyla bilgi
vermelidir.
Avukat, kesin olarak zorunlu bulunmadıkça müvekkil adına basına açıklamada
bulunamaz. Açıklamalarda adalete etkili olmak amacı güdülemez.
Avukat, baktığı davada görevini savsaklayarak ya da kötüye kullanarak müvekkili
zararına kendisine bir yarar sağlayamaz.
Avukat işle ilgili giderleri karşılamak üzere avans isteyebilir. Avansın işin
gereğini çok aşmamasına, avanstan yapılan harcamaların müvekkile zaman zaman
bildirmeye ve işin sonunda avanstan kalan paranın müvekkile geri verilmesine dikkat
edilir.
Müvekkil adına alınan paralar ve başkaca değerler geciktirilmeksizin müvekkile
duyurulur ve verilir. Müvekkille ilgili hesap varsa uygun sürelerde durum yazıyla
bildirilir.
Avukat, müvekkilinden meslektaşlarına yönelecek sataşmaları önlemeye çalışır.
Avukat, “hapis hakkı” nı alacağı ile orantılı olarak kullanabilir.
Adli müzaheret nedeniyle görülen işler, diğer işlere gösterilen özenle
yürütülür.
Ücret davası açacak olan avukat, önce Baro Yönetim Kuruluna bilgi verir. Bu konuda
Baro yönetim kurulunun görüşlerini bildirme yetkisi vardır.
V. AVUKATLARIN BAROLARLA VE TBB İLE İLİŞKİLERİ
Baro başkanlığı, Baro yönetim kurulu ve disiplin kurulu üyelikleri ile TBB
başkanlığı, TBB yönetim kurulu üyeliği, TBB disiplin kurulu başkanlığı ve
üyeliği görevleri bir kişide birleşemez.
VI. YÜRÜRLÜK VE UYGULAMA ALANI
Yukarıdaki meslek kurallarının sürekli gelişimini sağlamak üzere Barolar, TBB Genel
Kuruluna, gündeme ilişkin hükümlere uyma koşulu ile yeni teklifler getirebilirler.
Yukarıdaki yazılı meslek kuralları, TBB’nin 8-9 Ocak 1971 tarihli IV. Genel Kurul
Toplantısında kabul edilmiş ve TBB Bülteninde yayımı tarihinde yürürlüğe
girmesine karar verilmiştir.
* (*) İkinci ve üçüncü fıkralar TBB’nin XII. Genel Kurulunda kabul edilmiştir.
(Not: Meslek Kuralları, 26 Ocak 1971 tarih ve 5 sayılı TBB Bülteninde
yayınlanmıştır) |
|
|
|
| Atatürk Diyor ki |
 |
| İL Nöbetçi Avukat Listesi |
|
